-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

جستجوی این وبلاگ

۱۳۹۸ اردیبهشت ۲۶, پنجشنبه

گذری از پخچی و بلندی های ترجمه ها در زبان فارسی

علی دهباشی- مجله بخارا
در کار ترجمه در زبان فارسی شاید هیچ مترجمی به اندازۀ پرویز داریوش، توانایی معادل متن را در زبان فارسی پیدا نکرد. من این را بدین علت می گویم که از نوجوانی مصحح کارهای ایشان بودم و بعد در دوران پایان زندگیشان به علت اینکه انگشت شصتشان از کار افتاده بود، محرر آثارشان بودم. یعنی ایشان متن را نگاه می کردند و در طول اتاق راه می رفتند و ترجمه می کردند و من می نوشتم. در ترجمۀ خانم دلووی جایی به من گفتند که پاورقی بنویس و بنویس افزوده به سیاق ذبیح الله منصوری و یک پاراگراف را اضافه کردند.    

به یاد دارم وقتی کتابی را ترجمه می کردند مرتب می گفتند که برو آن فرهنگ نوۀ نایب حسین کاشی را باز کن-منظورشان عباس آریان پور کاشانی بود- و فلان لغت را ببین و می گفتند که همینگوی با هفتصد هشتصد کلمه سر و کار داشته و این مردتیکۀ لهستانیِ انگلیسی شده با سه چهار هزار کلمه در کار رمان سر و کار دارد. و بعد سوابق پرویز داریوش با نیمایوشیج  و یا اینکه مهم ترین مقاله ای که دربارۀ صادق هدایت نوشته شده هنوز مقالۀ پرویز داریوش است. و خود من شخصا با سیدارتا با ترجمۀ ایشان آشنا شدم. شما زبان کهنۀ قدیمی که در ترجمۀ هرمان هسه به کار برده اند ببینید که چطور از سال ۱۳۳۷ تا کنون ماندگار است. البته دیکتۀ ننوشته است که بی غلط است.”
وی در ادامه افزود:
“به یاد دارم شهاب پسرم که عاشق محمد قاضی بود بخصوص اینکه ایشان با میکروفن صحبت می کرد و بچه ها دوست داشتند. شهاب با بسیاری از بزرگان دیدار داشت اما گاهی که نام برخی از بزرگان را می بردم، حاضر نبود با من بیاید اما برخی دیگر  مثل آقای قاضی را با شوق همراهم می آمد.
یکبار که خدمتشان بودم گفتند که این متن را به آدینه ببر.  متن را خواندم. جوانی بر ترجمۀ ایشان ایراد گرفته بود. ایشان خیلی از آن جوان تشکر کرد و پاسخ داده بود که من که شما را نمی شناسم اما ایرادی که به من گرفتی مربوط به زبان آرگو می شود و تو جوان مشخص است که در فرانسه بودی و زندگی  کردی و هیچ می دانی من تابحال پاریس نرفته ام!
 و اینکه این اشتباه را متواضعانه می پذیرفت.
پرویز داریوش هم از بزرگترین ها بود. سوزوکی و هرمان هسه و بسیاری از نویسندگان مهم را پرویز داریوش به زبان فارسی ترجمه کرد.